“OK Mindset” ในวันที่โลกโซเชียลไม่โอเค
เมื่อวันก่อนเราทวีตอะไรบางอย่างไปตามประสาคนทำงานศิลปะ (ซึ่งก็แค่ชื่นชมในสิ่งที่เห็นน่ะนะ) แต่กลับกลายเป็นว่ามีประเด็นยาวเหยียดที่ทำให้เราได้เห็นอะไรบางอย่างที่น่าสนใจเกี่ยวกับ "พฤติกรรมคนออนไลน์" เราเลยอยากมาชวนคุยเรื่อง “OK Mindset” ท่ามกลางเสียงด่าที่ดูจะไม่โอเคเอาซะเลย
สำหรับเรา “OK Mindset” คือการอนุญาตให้ตัวเองทำอะไรก็ได้โดยไม่ต้องแบกความ "สมบูรณ์แบบ" ไว้บนบ่า บอกตัวเองว่า “เฮ้ย ทำไปเถอะ แค่ให้มันออกมาโอเคก็พอ” แล้วความมหัศจรรย์จะเกิด เพราะเมื่อใจเราเบา ความเป็นธรรมชาติจะทำงานจนผลลัพธ์ออกมา Perfect เองโดยที่เราไม่ต้องพยายามจนเครียด
แต่ในขณะที่เราพยายามแชร์ Mindset ที่เป็นบวก เรากลับได้เจอกับพลังงานอีกแบบ... คือคนที่พร้อมจะเข้ามาด่ากันรุนแรงทั้งที่ไม่เคยรู้จักกัน เราเลยลองนั่งวิเคราะห์ดูว่ามันเกิดจากอะไรกันแน่?
ทำไมคนถึงกล้าด่ากันขนาดนี้?
เท่าที่เราสังเกตและตกตะกอนได้ มันมีอยู่ 5 สาเหตุหลักๆ :
- เราไม่เห็นหน้ากัน: พอซ่อนตัวอยู่หลังหน้าจอ (Online Disinhibition) ความเกรงใจก็น้อยลง คนเรากล้าทำในสิ่งที่ชีวิตจริงไม่กล้าทำ
- มองข้ามความเป็นคน: เราเห็นคู่กรณีเป็นแค่ "ตัวอักษร" หรือ "รูปโปรไฟล์" (Dehumanization) จนลืมไปว่าอีกฝ่ายมีตัวตนและมีความรู้สึก
- การแบ่งพรรคแบ่งพวก: พอใครมีความเห็นต่างจากความเชื่อของกลุ่มเรา เราจะมองเขาเป็น "ศัตรู" ทันที (Tribalism)
- สนามระบายอารมณ์: ใช้โลกออนไลน์ระบายความโกรธแค้นจากชีวิตส่วนตัว (Displaced Aggression) เพื่อให้ตัวเองรู้สึกมีอำนาจ
- อยากเป็นผู้ชนะ: เถียงกันเพื่อ "ยอด Like" หรือความสะใจ มากกว่าหาข้อเท็จจริง
ฟางเส้นสุดท้าย... ที่เรามองไม่เห็น
แต่สิ่งหนึ่งที่น่ากลัวที่สุด และเราอยากให้ทุกคนหยุดคิดสักนิดก่อนจะพิมพ์คำด่าออกมา คือเราไม่มีทางรู้เลยว่า "คนปลายทางเขากำลังเจอกับอะไรอยู่"
บางคนที่เขากำลังเหนื่อยกับชีวิต กำลังสู้กับปัญหาที่ถาโถม หรือแอบร้องไห้คนเดียวในห้องที่มืดมิด ข้อความด่าทอที่รุนแรงอย่างไร้เหตุผลของคุณ มันอาจจะไม่ใช่แค่ความเห็นต่าง แต่มันอาจกลายเป็น "ฟางเส้นสุดท้าย" (The Last Straw) ที่ปลิดชีวิตหรือทำลายจิตใจของเขาจนเกินจะเยียวยา
การที่เราไม่รู้จักกัน ไม่ได้แปลว่าเรามีสิทธิ์จะพรากพลังใจไปจากใครก็ได้เพียงเพราะความสะใจชั่วคราว
บทเรียนครั้งนี้ทำให้เราเข้าใจว่า เมื่อเรามีตัวตนชัดเจน เราก็มักจะเป็นเป้าได้ง่ายขึ้น แต่สิ่งหนึ่งที่เรายังยึดถือคือ OK Mindset ของเรา ใครจะไม่โอเคกับเราก็ไม่เป็นไร แต่อย่างน้อยที่สุด ขอให้เราใจดีต่อกันบ้างในฐานะเพื่อนมนุษย์ เพราะคำพูดที่คุณมองว่า "นิดเดียว" สำหรับบางคนมันอาจคือ "ทั้งหมดของชีวิต" ที่เขามีอยู่ก็ได้